الشيخ محمد علي الگرامي القمي
26
نگاهى به بردگى (فارسى)
نمايد . بلكه به اين معنى كه هريك كار خود را نجام دهند كه هركدام وظيفهمندند . يكى كار فكرى و ديگرى دستى ، هر دو بايد انجام وظيفه كنند . على ( ع ) جملهء زيبائى در پاسخ « عبد اللّه بن زمعه » كه از او توقّع پول بىجا داشت فرمود : اين مال نه از من است و نه از تو ، اين غنيمت مال عموم مسلمين است كه با قدرت بازو و شمشير به كف آوردهاند ، اگر تو هم در پيكار آنان شريك بودى همانند آنان بهره مىبردى و گرنه زحمت بازو و چيدهء دست آنان كه به دهان ديگران نبايد برسد ! « 1 » يعنى هر كه كار كرده ميوهاش را هم بايد بچيند . اين سخن حضرت عليهءع ) در مورد كارگررانى هم كه روى زور استعمارگران زحمت زيادى در برابر مزد كم داشته و تبليغات سوء همچنان در همان حدّ نگهشان داشته كه كار زياد دارند و همهء بازده كارشان را ديگران مىبرند و خود سهمى كم دارند ، صدق مىكند . راستى بايد مزد كارها دقيقا مورد توجّه قرار گيرد و به كارگران زمان ما كه كم و بيش به همان وضع پيش باقى ماندهاند بيشتر توجّه شود . در بيشتر ملّتهاى روز ميان نرخ كارهاى يدى و فكرى تفاوت فاحش موجود است و معلوم نيست روى چه ميزان اين تفاوت فاحش پيدا شده است ؟ جز دبنالهء همان استعمار . . .
--> ( 1 ) - الا فجناة ايديهم لا تكون لغيرهم ، نهج البلاغه : ط 223 .